TEKAĞAÇ HUKUK & DANIŞMANLIKGünlük hayatımızda iş sözleşmesinden kira sözleşmesine, araç satışından hizmet sözleşmesine kadar çok sayıda belge imzalıyoruz.
Çoğu zaman sözleşmenin tamamını okumadan yalnızca son sayfadaki imza bölümüne odaklanıyoruz. Oysa bir sözleşmede yer alan birkaç cümle, ileride ciddi mali ve hukuki sonuçlara neden olabilir.
Sözleşmenin Başlığından Çok İçeriği Önemlidir
Bir belgenin “hizmet sözleşmesi”, “protokol” veya “taahhütname” olarak adlandırılması tek başına hukuki sonucu belirlemez.
Tarafların hangi yükümlülükleri üstlendiği, ödeme koşulları, fesih hükümleri, sorumluluklar ve uyuşmazlık halinde uygulanacak düzenlemeler birlikte değerlendirilmelidir.
Türk Borçlar Kanunu'nda sözleşmelerin kurulmasına ve sözleşmeden doğan borç ilişkilerine ilişkin temel hükümler bulunmaktadır.
Cezai Şart Nedir?
Bazı sözleşmelerde taraflardan birinin yükümlülüğünü yerine getirmemesi halinde belirli bir bedel ödemesi öngörülebilir.
Cezai şartın miktarı, hangi durumda uygulanacağı ve sözleşmenin diğer hükümleriyle ilişkisi önemlidir.
Bu nedenle “küçük bir madde” olarak görülen cezai şart hükümleri dikkatle incelenmelidir.
Fesih Maddesi Neden Önemlidir?
Sözleşmenin nasıl sona erdirileceği, tarafların hangi durumlarda sözleşmeden çıkabileceği ve fesih halinde doğacak sonuçlar özellikle uzun süreli sözleşmeler bakımından büyük önem taşır.
Sözleşmenin başlangıcında fark edilmeyen bir fesih şartı, ilişki sona erdirilmek istendiğinde ciddi bir mali yükümlülük yaratabilir.
Sözleşmede Boş Bırakılan Alanlar İmzalanmalı mı?
Mümkün olduğunca tüm alanların doldurulması, belgenin sonradan değiştirilmesini önleyecek şekilde düzenlenmesi ve imzalanan nüshanın tarafça saklanması önemlidir.
Sözleşmenin ekleri varsa bunların da imzalanan metnin bir parçası olduğundan emin olunmalıdır.
Her Sözleşme İçin Aynı Şablon Kullanılabilir mi?
Hayır. Tarafların konumu, sözleşmenin konusu, ekonomik değer, riskler ve hukuki ilişki değiştikçe sözleşmenin ihtiyaçları da değişir.
İnternetten indirilen standart bir sözleşme, somut olayın ihtiyaçlarını karşılamadığı gibi bazı durumlarda taraflardan biri açısından ciddi riskler oluşturabilir.
Sonuç
İmzalanan her sözleşme, gelecekte ortaya çıkabilecek bir uyuşmazlığın temelini oluşturabilir. Bu nedenle sözleşmeyi yalnızca imza atılacak bir belge olarak değil, tarafların hak ve yükümlülüklerini belirleyen hukuki bir çerçeve olarak değerlendirmek gerekir.
Özellikle yüksek mali değer içeren veya uzun süreli hukuki ilişkiler doğuran sözleşmelerin imzalanmadan önce ayrıntılı biçimde incelenmesi, ileride ortaya çıkabilecek uyuşmazlıkların önlenmesi açısından önem taşır.